Oýun sanawy

Maý aýynda Aý, Wenera we Ýupiteriň üýtgeşik asman keşbi emele geler

04 Maý. 18:30

Çeşme

Şu ýylyň 18-nji maýynda asman giňişliginde seýrek duş gelýän astronomik hadysalaryň biri bolan Aýyň we Wenera planetasynyň wizual ýakynlaşmasy bolup geçer. Agşamky asmanyň görkanasy boljak bu hadysada, täze dogan inçe orak şekilli Aýyň golaýynda iň ýagty planetalaryň biri bolan Wenera peýda bolar. Bu bilesigeliji synçylar we asman janköýerleri üçin ajaýyp pursatdyr.

Hünärmenleriň maslahatyna görä, bu gözelligi synlamak üçin iň amatly wagt Günüň ýaşýan pursatydyr. Gözýetimiň günbatar böleginde emele geljek bu "duşuşyk" asmanyň dury wagtynda adaty göz bilen hem aýdyň görner. Planetanyň we hemramyzyň arasyndaky aralyk diňe wizual taýdan ýakyn ýaly görünse-de, hakykatda olaryň arasynda äpet giňişlik bar bolup, bu täsir diňe astronomik burçyň üýtgemegi netijesinde döreýär.

Hadysanyň has-da täsirli bolmagyna ýene bir äpet planeta — Ýupiter hem goşular. Ol Weneranyň ýokarsynda ýerleşip, Aý bilen bilelikde asmandaky özboluşly bir kompozisiýany döreder. Bu üç sany asman jisimi Öküzçe ýyldyzlar toplumynyň çäklerinde jemlenip, asman gözlegçileri üçin täsin şekili emele getirer. Ýörite optiki enjamlar bolmasa-da, dürbi arkaly olaryň her birini has aýdyň we jikme-jik görüp bolar.

Bu astronomik spektakl 19-njy maý agşamynda hem dowam eder. Şol gün Aýyň oragy biraz has ýokary galyp, Wenera bilen Ýupiteriň aralygynda ýerleşer we asman kartasynyň keşbi täze görnüşe geler. Bu hadysa astronomiýa bilen gyzyklanýanlar üçin asman jisimleriniň hereketini yzarlamakda seýrek duş gelýän mümkinçilikdir.

















NASA-nyň «Habbl» teleskopy älem «köpürjiginiň» içki gurluşyny surata düşürdi

09 Sen. 11:31

Çeşme

NASA-nyň «Habbl» älem teleskopy Ýerden 160 müň ýagtylyk ýyly uzaklygynda ýerleşýän Uly Magellan Buludyndaky N44 dumanlygynyň täze suratyny aldy. Altynbalyk ýyldyzlar toparynda ýerleşýän bu dumanlygyň merkezinde 500 müň töweregi ýyldyz hem-de gaz we tozandan ybarat dykyz gabyk bilen gurşalan ägirt uly boşluk ýerleşýär. Alymlaryň bellemegine görä, bu boşluk güýçli ýyldyz ýelleriniň we täze ýyldyzlaryň partlamalarynyň täsiri astynda emele gelipdir.

Barlagçylar suratyň ýokarky sag tarapyndaky N44F kiçijik köpürjigine aýratyn üns berýärler. Onuň töwereginde özboluşly sütünlerden ybarat gurluşlar we şöhlelenme akymlary görünýär. Bu sebitde entek ömrüniň ilkinji tapgyrynda duran, wodorody geliý elementine öwrüp başlamadyk 30 müň töweregi örän ýaş ýyldyz ýüze çykaryldy.