Oýun sanawy

Oktýabr aýynda Aý Ýere iň ýakyn aralyga golaýlaşar

07 Okt. 13:34

Çeşme

Oktýabr aýynda Aý Ýere iň ýakyn aralyga — 360 müň kilometrden hem az aralyga çenli golaýlaşar.

Ural federal uniwersitetiniň okuw astronomik obserwatoriýasynyň inženeri Wladilen Sanakoýewiň sözlerine görä, bu ýagdaý 7-nji oktýabrda, ýagny superaý döwründe ýüze çykar. Şol gün Aý adaty “mini-aý” döwründäkiden takmynan 30% ýagty, 14% has uly görnüşde görünjekdir.

8-nji oktýabrdan başlap Aý Ýerden uzaklaşyp başlar, 23-nji oktýabra çenli bolsa olaryň arasyndaky aralyk 406 müň kilometre çenli uzalar.

Mundan başga-da, aýyň ortalarynda käbir seýrek astronomik wakalary synlamaga mümkinçilik bolar: 13-nji oktýabrda Aý Ýupiteriň, 19-njy oktýabrda bolsa ir bilen Weneranyň ýanyndan geçer. Şonuň netijesinde Ural sebitiniň ýaşaýjylary aýratyn ýagty we täsin daň säherini görüp bilerler.

Mundan ozal alym, Günüň işjeňliginiň täze iň ýokary derejesine ýetip biljekdigini duýdurypdy.

















Öte gyzgyn çaý we kofe içmek gyzylödek düwnüginiň ýüze çykmak töwekgelçiligini ýokarlandyrýar

Bugün 09:10

Çeşme

Oksford uniwersitetiniň alymlarynyň 14 ýylyň dowamynda 1 milliona golaý adamyň maglumatlaryny seljerip geçiren barlaglaryna görä, örän gyzgyn çaýy we kofäni yzygiderli içmek gyzylödek düwnüginiň döremek töwekgelçiligini üç esse ýokarlandyryp biler. Düwnük keselini öwrenmek boýunça halkara agentligi tarapyndan 65℃ we ondan hem ýokary bolan içgiler örän gyzgyn diýlip klassifikasiýa edilýär. Günde alty we ondan köp çüýşeli şeýle içgileri kabul etmek gyzylödegiň tekiz öýjükli karsinomasynyň ýüze çykmak ähtimallygyny ep-esli artdyrýar.

Barlagyň awtorlarynyň biri, iýmit epidemiologiýasy boýunça hünärmen Keren Papýe adamlaryň köplenç içgileri 50–60°C temperaturada içýändigini we içgini içmek oňaýsyzlyk döredýän bolsa, onuň biraz sowamagyna garaşmalydygyny maslahat berýär. Şeýle hem ol gyzgyn içgilerden başga-da çilim çekmegiň, alkogol kabul etmegiň we semizligiň gyzylödek düwnüginiň esasy töwekgelçilik faktorlary bolmagynda galýandygyny ýatlatdy.