Oýun sanawy


Ekranda bary-ýogy bir pursatda 50 sany bäş belgili san gezekleşip peýda bolýar. Ýönekeý adamlaryň köpüsi olaryň hatda birinjisini hem okamaga ýetişmez. Emma 16 ýaşly Aarýan Şukla bu sanlaryň sedasyny aňynda derrew goşup, takyk netijäni bar bolany 18,71 sekuntyň içinde aýtmaga жaň edýär.
Aarýan eýýäm Ginnesiň Rekordlar kitabyna 9 gezek adyny ýazdyrdy hem-de dilden tiz hasaplamak boýunça iki karra dünýä çempiony boldy. Şunça üstünlige garamazdan, ol özünde ne bir gudrat, ne-de bir syr bar diýip hasaplaýar.
«Mende hasaplama sekundyň ujypsyzja böleginde amala aşýar. Şol sebäpli kellämde nämeleriň bolup geçýändigini düşündirmek aňsat däl. Hemme zat duýgurlyk esasynda bolýar. Hasaplama şeýle bir çalt geçýär welin, başga bir zat barada oýlanmaga wagt hem galanok».
Bu «kalkulýator-ýigidiň» üstünligi haýsydyr bir üýtgeşik genetikadan däl-de, çagalykdan gözbaş alýan höwesden başlandy. Aarýan 6 ýaşyndan bäri mental arifmetika bilen meşgullanýar. 8 ýaşynda halkara ýaryşlarda ilkinji baýraklaryny gazandy, 12 ýaşynda bolsa Germaniýada geçirilen Dünýä çempionatynda özünden uly hem-de tejribeli bäsdeşlerini yzynda galdyryp, çempionlyk kubogyny eýeledi.
2024-nji ýylda ol Dünýä çempionatyndaky üstünligini gaýtalady. Şol ýylyň dekabr aýynda Dubaýda geçirilen synaglarda bir günüň içinde Ginnesiň alty rekordyny täzeledi. Olaryň arasynda 50 sany bäş belgili sany 18,71 sekuntda, 100 sany dört belgili sany 30,9 sekuntda we 200 sany dört belgili sany 1 minut 9,68 sekuntda aňda goşmak ýaly rekordlar bar.
Muny bilen birlikde, Aarýanyň adaty durmuşy hem ünsi çekýär. Bäsleşiklerden we uzyn türgenleşiklerden daşgary ol ýetginjeklere mahsus bolşy ýaly, kitap okamagylary, kriket we futbol oýnamagy gowy görýär.
Häzirki wagtda tehnologiýalaryň ösmegi sebäpli bütin dünýäde mekdep okuwçylarynyň matematiki başarnyklarynyň we ünsüni toplamak ukybynyň peselýän döwründe Aarýanyň görkezýän netijeleri örän möhümdir. Ol beýik üstünlikleri gazanmak üçin dogabitdi zehiniň däl-de, gündelik yzygiderli zähmetiň we zehin türgenleşiginiň ýeterlikdigini öz mysalynda subut edýär.
Şeýle hem okanyň


Özbegistanda latyn ýazuwyna esaslanýan özbek elipbiýiniň täzelenen we kämilleşdirilen görnüşi tassyklanyldy
Bugün 10:24Özbegistanyň Prezidenti latyn elipbiýine esaslanýan özbek ýazuwynyň täzelenen görnüşini tassyklamak hakyndaky möhüm kanuna gol çekdi. Resmi resminama 2027-nji ýylyň 22-nji aprelinde doly güýje girer. Elipbiýniň täze nusgasy 28 sany harpdan we apostrof belgiden ybarat bolup, ozalky ýazuwda giňden ulanylan käbir harp birleşmelerini aýratyn harplar bilen çalşyrmagy göz öňünde tutýar. Netijede, häzirki wagtda ulanylýan «Sh» harp birleşmesi «Ş», «Ch» — «Ç», «Oʻ» — «Ö», al «Gʻ» bolsa «Ğ» görnüşinde ýazylar, şeýle hem «Ng» birleşmesi elipbiýiň aýratyn birligi hökmünde aýrylar.
Täze kanunyň kabul edilmegi bilen baglylykda, Özbegistanyň Ministrler Kabineti ýakynda täzelenen latyn elipbiýine geçmek boýunça ýörite döwlet maksatnamasyny tassyklamalydyr. Bu maksatnama täze ýazuw düzgünleriniň ýurduň dürli pudaklarnda, şol sanda neşirýatda, maglumat ulgamlarynda we dolandyryş edaralarynda haýsy möhletlerde ornaşdyryljagyny anyk kesgitlər. Kanun güýje giren gününden başlap, ähli köpçülikleýin habar beriş serişdeleri, döwlet edaralary we resmi edaralar resminamalary täze bitewi düzgünler esasynda ýöretmäge borçly bolarlar.
Şeýle hem täze elipbiýe geçiş döwründe ýüze çykyp biljek kynçylyklaryň öňüni almak üçin ýeňillikler göz öňünde tutuldy: 2027-nji ýylyň 22-nji apreline çenli öňki elipbiýde çap edilen resminamalar, pul birlikleri we gymmatly kagyzlar öz güýjüni doly saklar. Döwlet edaralarynyň öňki nyşanlaryny, binalardaky ýazgylary we ýol görkezijilerini bolsa olar fiziki taýdan könelýänçä ýa-da hökümet maksatnamasynda görkezilen möhletlere çenli ulanmaga rugsat berler. Mundan başga-da, täze düzgünlere laýyklykda taýýarlanan mekdep okuw kitaplaryny 2031-nji ýyla çenli çap edip tamamlamak meýilleşdirilýär.