Özbegistanyň we Italiýanyň bilelikdäki arheologiýa ekspedisiýasynyň agzalary gazuw-agtaryş işleriniň dowamynda baha şerti bolmadyk taryhy açyşy amala aşyrdylar. Gadymy gonamçylyklaryň birinden kelleçanagynda trepanasiýanyň (deşmegiň) yzlary bolan bäş ýaşly çaganyň galyndylary ýüze çykaryldy. Hünärmenleriň tassyklamagyna görä, bu tapyndy diňe bir sebit derejesinde däl, eýsem tutuş Aziýa materigi boýunça hem hirurgiýa ylmynyň iň irki amallarynyň biri hökmünde taryha girýär.

Ýöriteleşdirilen barlaglaryň görkezişi ýaly, hirurgiki emeliň yzlary bilelikde jaýlanan iki sany çaganyň ulusyna degişlidir. Operasiýanyň takyk durnuklylygyny öwrenen hünärmenler şol döwürde emeli amallaryň ýiti daşlardan ýa-da bürünç guralyň kömegi bilen ýerine ýetirilendigini çaklaýarlar. Alymlar şol gadymy döwürlerde professional lukmançylygyň jadygöýlik we dürli dini rituallar bilen utgaşykly ýöreýändigini, şonuň üçin hem bu çata deşigiň anyk dermanlyk ýa-da dini maksatlar üçin edilendigi baradaky barlaglary dowam etdirýärler.

Arheologik tapyndy bürünç asyryna degişli bolan meşhur Oks medeniýeti (biziň eramyzdan öňki III müňýyllygyň ahyry — II müňýyllygyň başy) bilen durnukly baglanyşyklydyr. Öz döwründe maddy we ruhy taýdan gülläp ösen bu siwilizasiýa bütin Merkezi Aziýanyň durmuşyna güýçli täsir edip, hatda Pars aýlagynyň kenarlaryndaky halklar bilen hem işjeň söwda-ykdysady gatnaşyklaryny ýola goýmagy başarypdyr.

Çaganyň kelleçanagy dökün zolagyň iň iri merkezleriniň biri hasaplanýan meşhur Jarkutan taryhy şäheriniň çäginden tapyldy. Arheologlar bu ýerde geçirilen öňki gazuw-agtaryş taslamalarynyň dowamynda hem gadymy şäher medeniýetine degişli bolan goranyş binalarynyň binagärlik galyndylaryny we ajaýyp keramika önümleriniň ajaýyp nusgalaryny tapypdylar, bu bolsa ýeriň taryhy ähmiýetini has-da artdyrýar.