Oýun sanawy
Germaniýada zäherli gurçuklaryň çozmagy sebäpli mekdepler we seýilgähler ýapylýar
17 Iýun. 06:56Germaniýanyň birnäçe sebitinde tomsuň gelmegi bilen duba çozýan ýüpek gurçugynyň (Thaumetopoea processionea) köpçülikleýin ýaýramagy sebäpli adatdan daşary çäreler görülýär. «DW» gullugynyň habar bermegine görä, bu zyýankeş häzirki wagtda ýurduň Berlin, Brandenburg, Gessen ýaly esasy federal ýerlerinde uly howp döredýär. Ýagdaýyň çynlakaýlygy sebäpli Bad Wildungen şäherinde azyndan iki sany mekdep wagtlaýyn ýapyldy, Berliniň Görlitser seýilgähinde bolsa gezelenç zolaklary çäklendirildi.
Bu mör-möjekleriň adam saglygyna ýetirýän zyýany örän uludyr, çünki her bir gurçugyň bedeni takmynan 600 müň sany zäherli tüýjagazlar bilen örtülendir. Şol tüýleriň adamyň derisine ýa-da dem alyş ýollaryna düşmegi güýçli gijilewüge, gözüň nemli bardasynyň çişmegine, demgysma we hatda ömür üçin howply bolan anafilaktik şoka durnukly şert döredip bilýär. Häzirki wagtda hünärmenler dikuçarlaryň kömegi bilen tokaýlara ýörite dermanlary sepýärler, çagalar baglarynyň we mekdepleriň golaýyndaky dub agaçlaryny bolsa senagat tozan sorujylary bilen gurçuklardan arassalaýarlar.
Ekspertleriň bellemegine görä, zäherli gurçuklaryň bu görnüşiniň Germaniýanyň çäklerinde çalt köpelmegine ählumumy maýlamagyň täsiri sebäp boldy. Öň diňe günorta sebitlerde ýaşan bu kebelek görnüşi soňky ýyllarda gyşyň ýumşak we ýazyň gury gelmegi netijesinde ýurduň demirgazygyna çenli giňden ýaýrady. Biologlar geljekde howanyň üýtgemegi we gurakçylygyň dowam etmegi bilen şeýle ýagdaýlaryň has-da ýygjamlaşjakdygyny duýdurýarlar.
Şeýle hem okanyň
Özbegistanda latyn ýazuwyna esaslanýan özbek elipbiýiniň täzelenen we kämilleşdirilen görnüşi tassyklanyldy
Bugün 10:24Özbegistanyň Prezidenti latyn elipbiýine esaslanýan özbek ýazuwynyň täzelenen görnüşini tassyklamak hakyndaky möhüm kanuna gol çekdi. Resmi resminama 2027-nji ýylyň 22-nji aprelinde doly güýje girer. Elipbiýniň täze nusgasy 28 sany harpdan we apostrof belgiden ybarat bolup, ozalky ýazuwda giňden ulanylan käbir harp birleşmelerini aýratyn harplar bilen çalşyrmagy göz öňünde tutýar. Netijede, häzirki wagtda ulanylýan «Sh» harp birleşmesi «Ş», «Ch» — «Ç», «Oʻ» — «Ö», al «Gʻ» bolsa «Ğ» görnüşinde ýazylar, şeýle hem «Ng» birleşmesi elipbiýiň aýratyn birligi hökmünde aýrylar.
Täze kanunyň kabul edilmegi bilen baglylykda, Özbegistanyň Ministrler Kabineti ýakynda täzelenen latyn elipbiýine geçmek boýunça ýörite döwlet maksatnamasyny tassyklamalydyr. Bu maksatnama täze ýazuw düzgünleriniň ýurduň dürli pudaklarnda, şol sanda neşirýatda, maglumat ulgamlarynda we dolandyryş edaralarynda haýsy möhletlerde ornaşdyryljagyny anyk kesgitlər. Kanun güýje giren gününden başlap, ähli köpçülikleýin habar beriş serişdeleri, döwlet edaralary we resmi edaralar resminamalary täze bitewi düzgünler esasynda ýöretmäge borçly bolarlar.
Şeýle hem täze elipbiýe geçiş döwründe ýüze çykyp biljek kynçylyklaryň öňüni almak üçin ýeňillikler göz öňünde tutuldy: 2027-nji ýylyň 22-nji apreline çenli öňki elipbiýde çap edilen resminamalar, pul birlikleri we gymmatly kagyzlar öz güýjüni doly saklar. Döwlet edaralarynyň öňki nyşanlaryny, binalardaky ýazgylary we ýol görkezijilerini bolsa olar fiziki taýdan könelýänçä ýa-da hökümet maksatnamasynda görkezilen möhletlere çenli ulanmaga rugsat berler. Mundan başga-da, täze düzgünlere laýyklykda taýýarlanan mekdep okuw kitaplaryny 2031-nji ýyla çenli çap edip tamamlamak meýilleşdirilýär.
Blitz