Oýun sanawy

Awstraliýanyň gury ýer goşunlaryna ilkinji gezek zenan serkerde ýolbaşçylyk eder

14 Aprel. 09:50

Çeşme

Awstraliýanyň harby taryhynda uly öwrülişik bolup geçdi: ýurduň ýaragly güýçleriniň taryhynda ilkinji gezek gury ýer goşunlarynyň başlygy wezipesine zenan maşgala bellendi. General-leýtenant Sýuzan Koýl şu ýylyň iýul aýynda häzirki serkerde Saýmon Stýuardyň ornuna geçip, goşun bölümlerine ýolbaşçylyk edip başlar. Bu karar ýurduň goranmak ulgamynda deňhukuklylygyň täze tapgyry hökmünde kabul edildi.

Sýuzan Koýl harby ulgamda baý tejribä eýe bolup, ol öz gulluk ýoluna 1987-nji ýylda başlapdy. Häzirki wagtda 55 ýaşynda bolan general-leýtenant mundan ozal hem birnäçe möhüm wezipelerde zähmet çekip, strategik ştab işlerinde özüni görkezmegi başardy. Ýurduň Goranmak ministrligi bu bellemäni taryhy pursat diýip atlandyrmak bilen, munuň döwrebap harby özgerişlikleriň netijesidigini nygtady.

Häzirki wagtda Awstraliýanyň ýaragly güýçleriniň umumy düzüminiň 21 göterimini zenanlar emele getirýär. Döwlet häkimiýetleri bu görkezijini has-da ýokarlandyrmagy maksat edinip, 2030-njy ýyla çenli goşun hataryndaky zenanlaryň sanyny dörtden bir bölege (25%) ýetirmegi meýilleşdirýärler. Bu strategiýa goşunyň düzümini döwrebaplaşdyrmak we hünär derejesini artdyrmak maksatnamasynyň bir bölegidir.

Ekspertleriň pikiriçe, ýokary harby wezipelere zenanlaryň bellenilmegi Awstraliýanyň goranyş ukybyny täzeçe dolandyrmaga mümkinçilik berer. Täze serkerdäniň öňünde goşun bölümlerini döwrebap ýaraglar bilen üpjün etmek we halkara harby hyzmatdaşlygy berkitmek ýaly möhüm wezipeler durýar. Bu waka diňe bir Awstraliýa üçin däl, eýsem global harby ulgam üçin hem nusgalyk ädim hasaplanýar.

















Özbegistanyň Senaty latyn ýazuwyna adamlaryň geçmegini göz öňünde tutýan täze elipbiý taslamasyny tassyklady

10 Sen. 16:31

Çeşme

Özbegistanyň Parlamente degişli Senaty latyn ýazuwyna esaslanýan özbek elipbiýiniň gutarnykly görnüşini kabul etdi. Ýurtda ozal ulanylan 26 harpdan we 3 harp birikmesinden ybarat bolan ulgamyň deregine indi 28 harp we bir apostrof belgisi ulanylar. Täze kanun Özbegistanyň Prezidenti tarapyndan gol çekilenden soňra resmi taýdan güýje girer.

Bu dil özgertmesi umumy türki elipbiý standartyna ýakynlaşmak hem-de harplaryň ýazylyşyny ýeňilleşdirmek maksady bilen amala aşyrylyp, goşa harplaryň deregine «Ş», «Ç», «Ö» we «Ğ» ýaly ýörite simwollar girizildi. Şeýle hem «ng» harp birikmesi elipbiýden aýrylyp, onuň sesi gepleşik dilinde saklanyp galar. Senatyň bellemegine görä, bu ädim özbek diliniň sanly gurşawda we internet torunda giňden ulanylyşyny aňsatlaşdyrar.

Milli ýazuw ulgamyny kämilleşdirmek çäresi raýatlara hem-de döwlet edaralaryna oňat şertleri döretmek bilen tapgyrlaýyn amala aşyrylar. Resmi resminamalar, milli pul birligi hem-de okuw kitaplary haýallatman çalşyrylmazdan, adaty tertipde öz hereketini dowam eder. Raýatlaryň pasportlary we şahsy resminamalary bolsa möhleti tamamlanandan soň täzelener.

Ýatladyp geçsek, Özbegistanda latyn elipbiýine geçmek baradaky ilkinji kararmyza 1993-nji ýylda gol çekilipdi. Häzirki günde ýurtda kirill we latyn ýazuwlary bilelikde ulanylyp gelinýär. Täze tassyklanan reformanyň netijesinde umumy türki dünýäsiniň ýazuw standartlaryna doly geçmek üçin 33 ýyl töweregi wagt gerek boldy.