Häzirki zaman ylmynyň iň uly sowallarynyň biri bolan "Ýerden başga ýerlerde ýaşaýyş barmy?" diýen soraga astronomlar täzeçe garaýyşlary hödürleýärler. Russiýaly meşhur astronom Sergeý Nazarow Gün ulgamynyň çäklerinde biologik ýaşaýşyň döräp biljek iň ähtimallar ýerleriniň ikisini anyklady. Bular Saturnyň hemrasy Enselad we Ýupiteriň hemrasy Ýewropadyr.

Alymyň tassyklamagyna görä, bu asman jisimleriniň iň esasy aýratynlygy olaryň galyň buz gatlagynyň aşagynda gizlenip ýatan ägirt uly ummanlarynyň bolmagydyr. Suw ýaşaýyş üçin zerur bolan ilkinji we iň möhüm şert bolup, bu hemralardaky suw gorlary Ýerdäki ummanlardan hem has köp bolup biler. Bu bolsa mikroskopik derejedäki ýaşaýyş üçin amatly gurşaw döredýär.

Suwdan başga-da, Enselad we Ýewropada ýaşaýşyň döremegi üçin zerur bolan çylşyrymly himiki elementler we energiýa çeşmeleri tapyldy. Hususan-da, kosmos apparatlary arkaly geçirilen barlaglar buz ýaryklaryndan çykýan buglaryň düzüminde organiki birleşmeleriň bardygyny görkezdi. Alymlar bu şertleriň "ýaşaýyş üçin ojak" bolup hyzmat edip biljekdigini nygtaýarlar.

Geljekde bu iki hemra halkara kosmos agentlikleriniň esasy barlag merkezine öwrüler. Täze ylmy ekspedisiýalar buz gatlaklarynyň aşagyna aralaşmagy we şol ýerlerde janly organizmleriň yzlaryny gözlemegi meýilleşdirýärler. Nazarowyň bu ylmy çaklamasy, adamyň älem baradaky düşünjesini düýpgöter üýtgedip biljek açyşlaryň başlangyjy hasaplanylýar.