Oýun sanawy
ABŞ-nyň dolandyryş edarasy ýurduň Garaşsyzlyk gününiň 250 ýyllyk ýubileýine gabatlap, täze nominaly bolan banknoty dolanyşyga goýbermek baradaky teklibi öňe sürdi. Bu başlangyç diňe bir seýrek duş gelýän nominaly bilen däl, eýsem dizaýnynda häzirki Prezident Donald Trampyň şekiliniň ýerleşdirilmegi bilen hem tapawutlanýar. Taslama amala aşyrylsa, bu milli walýuta ulgamynda uly taryhy özgerişlik bolar.
Şeýle-de bolsa, täze puly çap etmek meselesinde düýpli kanunçylyk bökdençlikleri bar. ABŞ-nyň federal düzgünlerine görä, kagyz pullaryň ýüzünde diňe aradan çykan döwlet işgärleriniň suratlaryny ýerleşdirmäge rugsat berilýär. Şu sebäpli, häzirki döwlet Baştutanynyň keşbiniň puluň ýüzünde peýda bolmagy baradaky başlangyç hukukçylaryň we ekspertleriň arasynda gyzgyn çekişmelere sebäp boldy.
Puly we gymmatly kagyzlary çap etmek baradaky edaranyň öňki ýolbaşçylary bu taslamanyň diňe Kongresiň ýörite karary bilen amala aşyrylyp bilinjekdigini belleýärler. Olaryň pikirine görä, parlamentiň razylygy bolmasa, häzirki kanunlaryň çäginde täze nominaly we dizaýny tassyklamak mümkin däl. Bu bolsa başlangyjyň syýasy we kanuny taýdan örän çylşyrymlydygyny görkezýär.
Mundan başga-da, täze banknotyň taýýarlanyş we çap ediliş tapgyrynyň tehniki taraplaryna uly üns berilýär. Bilermenleriň çaklamalaryna görä, puly dizaýn etmekden başlap, gorag serişdelerini goşmaga we dolanyşyga goýbermäge çenli takmynan sekiz ýyla çenli wagt gerek bolup biler. Diýmek, bu taslama gysga wagtda däl-de, uzak möhletleýin strategiýa hökmünde garalýar.
Şeýle hem okanyň
Özbegistanda latyn ýazuwyna esaslanýan özbek elipbiýiniň täzelenen we kämilleşdirilen görnüşi tassyklanyldy
Bugün 10:24Özbegistanyň Prezidenti latyn elipbiýine esaslanýan özbek ýazuwynyň täzelenen görnüşini tassyklamak hakyndaky möhüm kanuna gol çekdi. Resmi resminama 2027-nji ýylyň 22-nji aprelinde doly güýje girer. Elipbiýniň täze nusgasy 28 sany harpdan we apostrof belgiden ybarat bolup, ozalky ýazuwda giňden ulanylan käbir harp birleşmelerini aýratyn harplar bilen çalşyrmagy göz öňünde tutýar. Netijede, häzirki wagtda ulanylýan «Sh» harp birleşmesi «Ş», «Ch» — «Ç», «Oʻ» — «Ö», al «Gʻ» bolsa «Ğ» görnüşinde ýazylar, şeýle hem «Ng» birleşmesi elipbiýiň aýratyn birligi hökmünde aýrylar.
Täze kanunyň kabul edilmegi bilen baglylykda, Özbegistanyň Ministrler Kabineti ýakynda täzelenen latyn elipbiýine geçmek boýunça ýörite döwlet maksatnamasyny tassyklamalydyr. Bu maksatnama täze ýazuw düzgünleriniň ýurduň dürli pudaklarnda, şol sanda neşirýatda, maglumat ulgamlarynda we dolandyryş edaralarynda haýsy möhletlerde ornaşdyryljagyny anyk kesgitlər. Kanun güýje giren gününden başlap, ähli köpçülikleýin habar beriş serişdeleri, döwlet edaralary we resmi edaralar resminamalary täze bitewi düzgünler esasynda ýöretmäge borçly bolarlar.
Şeýle hem täze elipbiýe geçiş döwründe ýüze çykyp biljek kynçylyklaryň öňüni almak üçin ýeňillikler göz öňünde tutuldy: 2027-nji ýylyň 22-nji apreline çenli öňki elipbiýde çap edilen resminamalar, pul birlikleri we gymmatly kagyzlar öz güýjüni doly saklar. Döwlet edaralarynyň öňki nyşanlaryny, binalardaky ýazgylary we ýol görkezijilerini bolsa olar fiziki taýdan könelýänçä ýa-da hökümet maksatnamasynda görkezilen möhletlere çenli ulanmaga rugsat berler. Mundan başga-da, täze düzgünlere laýyklykda taýýarlanan mekdep okuw kitaplaryny 2031-nji ýyla çenli çap edip tamamlamak meýilleşdirilýär.
Blitz