Oýun sanawy

Alymlar ýaşaýyş üçin ýaramly bolup biljek ekzoplanetalaryň sanawyny düzdüler

24 Mart. 10:47

Çeşme

Kornel uniwersitetiniň Karl Sagan institutynyň hünärmenleri Ýerden daşarky ýaşaýşyň bolup biljek mekanlaryny anyklamak boýunça täze ylmy barlaglary geçirdiler. Geçirilen ylmy işiň netijeleri dünýäniň abraýly neşirleriniň biri bolan «Monthly Notices of the Royal Astronomical Society» žurnalynda çap edildi. Alymlaryň pikirine görä, käbir asman jisimleri özüniň geografik we fiziki aýratynlyklary boýunça ýaşaýyş üçin zerur bolan ähli aňrybaş şertlere eýe bolup biler.

Barlaglaryň netijesinde üns merkezine düşen desgalaryň arasynda «Sentawryň b Proksimasy» (Proxima Centauri b) aýratyn orun eýeleýär. Bu ekzoplaneta Ýer şaryna iň golaý ýerleşýän asman jisimleriniň biri bolup, ol biziň planetamyzdan takmynan 4,2 ýagtylyk ýyly aralykda ýerleşýär. Alymlar bu planetanyň öz ýyldyzynyň töweregindäki ýaşaýyş zolagynda ýerleşýändigini, munuň bolsa suwuň suwuk görnüşde saklanmagyna we ýaşaýşyň kemala gelmegine mümkinçilik berýändigini belleýärler.

Emma häzirki zaman tehnologiýalarynyň derejesi adamzadyň bu planetalara gysga wagtda baryp ýetmegine ýol bermeýär. Kosmiki aralyklaryň örän uludygy sebäpli, häzirki wagtda gönüden-göni barlag geçirmek mümkin däl. Muňa garamazdan, alymlar distansion usullar arkaly atmosferanyň düzümini we beýleki biologik alamatlary öwrenmek işlerini dowam etdirýärler.

Ylmy işiň awtordaşlarynyň biri Abigeýl Boluň düşündirişine görä, häzirki esasy wezipe haýsy planetalaryň potensial taýdan ýaşaýyşa ukyplydygyny anyklamakdan ybaratdyr. Alymlar anyk ekzoplanetalarda ýaşaýyş alamatlarynyň bardygyny ýa-da ýokdugyny tassyklanlaryndan soňra, gözleg işlerini has-da çuňlaşdyrmagy meýilleşdirýärler. Bu bolsa geljekde täze dünýäleri özleşdirmek ugrundaky ylmy garaýyşlary düýpgöter üýtgedip biler.

‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌

Günorta afrikaly ýazyjy emeli aňyň kömegi bilen 370-den gowrak kitap neşir edip, 1 million dollar gazandy

24 Okt. 13:11

Çeşme

Koral Hart lakamy bilen tanalýan günorta afrikaly ýazyjy soňky 20 aýyň dowamynda emeli aň ulgamlarynyň kömegi bilen 371 sany kitaby ýazyp, neşir etmegi başardy. Yerli «EWN» radiosynyň habar bermegine görä, öň 14 ýyllap neşirýat ulgamynda zähmet çeken awtor 2025-nji ýylyň fewralynda emeli aň teknolojialaryny özleşdirip, gysga wagtyň içinde doly derejeli romanlary döretmäge mümkinçilik berýän hususy ulgamyny işläp düzdi. Ýazyjy her bir eseriň sýužetini, stiline hem-da каarakterlerini özi kesgitläp, emeli aňa meýilnama berýär, alnan garalama bolsa jemleýji tapgyrda awtor tarapyndan redaktirlenýär.

Täze romany döretmek üçin emeli aňa bary-ýogy 45 minut töweregi wagt gerek bolup, taýýar tekst iki gezek neýroulgamdan geçirildikden soň adam tarapyndan okalyp, neşire taýýarlanýar. Awtor öz kitaplarynyň 1 milliondan gowrak nusgasyny satmagy başardy we 2026-njy ýylda 1 million dollardan gowrak peýda gazandy. Ýazyjynyň emeli aň bilen bilelikde döreden söýgi romanlarynyň biri hatda «Amazon» platformasynyň iň geçginli 100 bestselleriniň hataryna girmegi başardy.

Häzirki wagtda Koral Hart öz eserlerini sanly, çap edilen we audio formatlarda okyjylara hödürleýär hem-da özüni täjirçilik edebiýatynda täze eýýamyň düýbüni tutujy hökmünde görkezýär. Şeýle hem ol emeli aňdan peýdalanmak ýoly bilen kitap ýazmak dyesinde beýleki awtorlar üçin «Authorythm» diýlip atlandyrylýan ýörite programma üpjünçiligini taýýarlaýar. Bu täsin tejribe edebiýat äleminde emeli aňyň amaly mümkinçilikleriniň täze sahypasyny açdy.

‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌
‌